Ανακαλύπτοντας τη Δυσλεξία

Συντάκτης andri 11/01/2018 0 Σχόλια

 

 

Η ικανότητα του να διαβάζεις και να γράφεις είναι μια δεξιότητα η οποία βελτιώνει τις συνθήκες ζωής, και αποτελεί βασικό συστατικό για τη λειτουργία των δημοκρατιών και την πλήρη συμμετοχή των ατόμων στον πολιτισμό, καθώς και στην οικονομική ζωή μιας χώρας.

Η δυσκολία, λοιπόν, στη μάθηση για να διαβάζεις και να γράφεις δεν αποτελεί μόνο ένα εκπαιδευτικό πρόβλημα, αλλά και ένα κοινωνικό πλήγμα.

Στις μέρες μας γίνεται μεγάλος λόγος για τη δυσλεξία. Τι είναι όμως η δυσλεξία; Κατά καιρούς έχουν παρουσιαστεί διάφορες απόψεις για το τι είναι δυσλεξία, παρόλα αυτά όμως ο συγκεκριμένος όρος προκαλεί σύγχυση, καθώς ακόμη δεν έχει γίνει παγκόσμια αποδεκτή μια ξεκάθαρη εξήγηση.

Σύμφωνα με τον Reid, "η δυσλεξία είναι μια διαφορετική επεξεργασία, που συχνά χαρακτηρίζεται από δυσκολίες στην απόκτηση του αλφαβητισμού, οι οποίες επηρεάζουν την ανάγνωση, την γραφή και την ορθογραφία. Μπορεί, επίσης, να επιδρά στις γνωστικές λειτουργίες όπως η μνήμη, η ταχύτητα επεξεργασίας, η διαχείριση του χρόνου και ο συντονισμός. Μπορεί να υπάρχουν οπτικές και/ή φωνολογικές δυσκολίες και συχνά κάποιες διαφορές στις εκπαιδευτικές επιδόσεις. Υπάρχουν ατομικές διαφορές και επομένως είναι σημαντικό να λαμβάνονται υπόψη τα μαθησιακά στιλ και το μαθησιακό και εργασιακό περιβάλλον, όταν σχεδιάζουμε παρέμβαση και προσαρμογή".

Με πιο απλά λόγια και με βάση τον ορισμό που έχει δώσει ο Παγκύπριος Σύνδεσμος Δυσλεξίας, η δυσλεξία είναι μια ειδική δυσκολία μάθησης, η οποία επικεντρώνεται στην δυσκολία εμπέδωσης της ανάγνωσης και της ορθογραφημένης γραφής, παρά την επαρκή νοημοσύνη και τις εκπαιδευτικές, κοινωνικές και πολιτιστικές ευκαιρίες του ατόμου.

Τα χαρακτηριστικά της δυσλεξίας ποικίλουν από άτομο σε άτομο, καθώς και οι διαβαθμίσεις τους. Ποιες θα μπορούσαν να θεωρηθούν ως προειδοποιητικές ενδείξεις της δυσλεξίας; Τα περισσότερα δυσλεκτικά άτομα αντιμετωπίζουν δυσκολίες στον γραπτό λόγο, στην ορθογραφία, ενώ αργοπορούν στην μάθηση της ανάγνωσης.

Κάποια άτομα μπορεί να εμφανίσουν δυσκολίες και στα μαθηματικά, ιδιαίτερα στην αφομοίωση συμβόλων και μορφών, όπως για παράδειγμα οι πίνακες πολλαπλασιασμού, καθώς επίσης και προβλήματα στην βραχυπρόθεσμη μνήμη και οργάνωση ή δυσκολίες στην παρακολούθηση γραπτών οδηγιών και αλληλουχίας γεγονότων. Παράλληλα, είναι δυνατόν να υπάρχουν δυσκολίες στον προφορικό λόγο, προβλήματα στην εκτίμηση της απόστασης και της ενημερότητας του χώρου, καθώς και σύγχυση δεξιού και αριστερού.

Σε αυτό το σημείο, ας δώσουμε κάποια πιο συγκεκριμένα παραδείγματα «λαθών» που κάνουν τα δυσλεκτικά άτομα. Συχνά ένα δυσλεκτικό άτομο αντιμεταθέτει γράμματα, συλλαβές, λέξεις (π.χ. πότρα αντί πόρτα), παραλείπει γράμματα, συλλαβές, λέξεις (π.χ. πόρι αντί ποτήρι), προσθέτει γράμματα, συλλαβές, λέξεις (π.χ. δορόμος αντί δρόμος), παρατονίζει γράμματα, συλλαβές, λέξεις (π.χ. σπιτί αντί σπίτι), παραφθείρει λέξεις (π.χ. μάλβι αντί μολύβι), ακρωτηριάζει λέξεις (π.χ. τπζια αντί τραπέζια) ή διαβάζει κατά πιθανότητα (π.χ. τραπέζι αντί τρέχω, αφού και οι δυο λέξεις αρχίζουν από τρ).

Επίσης, στη δυσλεξία όταν αυτή εκδηλώνεται ως αδυναμία ακουστικής αντίληψης και διάκρισης φθόγγων, τα δυσλεκτικά άτομα δυσκολεύονται να ξεχωρίσουν φθόγγους που μοιάζουν ηχητικά μεταξύ τους (π.χ. α-ο, ο-ου, ε-ι). Παράλληλα, μερικές φορές δυσκολεύονται να συγκρατήσουν στη μνήμη τους τις λεπτές διαφορές μεταξύ κάποιων γραμμάτων, αριθμών ή σχημάτων (π.χ. γράμματα: α-ο, ε-ω, β-θ, ει-ιε, αι-ια, αριθμοί: 7-1, 6-9, 45-54, 23-32, γράμματα και αριθμοί: ρ-9, ε-3, οι-10).

Τα δυλεκτικά άτομα, σύμφωνα με το Νόμο περί ειδικής αγωγής και εκπαίδευσης παιδιών με ειδικές ανάγκες του 1999, λόγω των δυσκολιών που δύναται να αντιμετωπίζουν, όπως αυτές έχουν αναφερθεί παραπάνω, μπορούν να τύχουν διαφόρων διευκολύνσεων, ώστε να γίνει για αυτά πιο εφικτή και πιο εύκολη η διαδικασία της μάθησης.

Κάποιες από αυτές τις διευκολύνσεις είναι η ενισχυτική διδασκαλία, η απαλλαγή από συγκεκριμένα μαθήματα, η έμφαση στην προφορική επίδοση του μαθητή κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιά ή περισσότερος χρόνος στα διαγωνίσματα.

Επίσης, είναι σημαντικό να μην δίνεται ιδιαίτερη σημασία στην ορθογραφία και στα σημεία στίξης, ενώ μπορεί το εξεταστικό δοκίμιο να έχει απλοποιημένη γλωσσική διατύπωση, χωρίς όμως να προδιαγράφεται η απάντηση στο μαθητή.

Παράλληλα, εαν κριθεί αναγκαίο και εξασφαλιστεί και η απαιτούμενη ασφάλεια, το δυσλεκτικό παιδί μπορεί να εξεταστεί σε χώρο εκτός της τάξης ατομικά ή να χρησιμοποιηθεί μαγνητόφωνο σε περίπτωση προφορικής εξέτασης, όπου όμως η καταγραφή των απαντήσεων πρέπει να γίνεται επί λέξει στην παρουσία παρατηρητή.

Η δυσλεξία δεν είναι κάτι σοβαρό που να μην αφήνει όσους την έχουν, να ζήσουν κανονικά ή και να επιτύχουν πολλά. Τα δυσλεκτικά άτομα δεν έχουν μειωμένη νοημοσύνη. Αντιθέτως, οι δυσλεκτικοί έχουν κανονικά επίπεδα νοημοσύνης. Ας μην ξεχνάμε μάλιστα ότι υπήρξαν και υπάρχουν πολλοί διάσημοι, οι οποίοι πέτυχαν πολλά στη ζωή τους παρόλο που ήταν δυσλεκτικοί, όπως οι Leonard Da Vinci, Tom Cruise, Albert Einstein, Whoopi Goldberg, Keanu Reeves, Walt Disney, Robin Williams, John F. Kennedy και πολλοί άλλοι.

 

Γράφει η Γλυκερία Κυριακού,

Νηπιαγωγός & Ειδική Παιδαγωγός

 

Αφήστε Σχόλιο